शब्द समानार्थी व्याख्या
कोत्ता पु. गवंडी. (तंजा.) [त. कोलुतुकार]
कोत्फ न. स्त्री. बंदुकीच्या नळीवर किंवा दस्त्यावर केलेले नक्षीकाम किंवा मिन्याचे काम.
कोत्फगारी न. स्त्री. बंदुकीच्या नळीवर किंवा दस्त्यावर केलेले नक्षीकाम किंवा मिन्याचे काम.
कोथ पु. १. अरबी समुद्रात मिळणारा एक मासा : ‘ह्यातील काही जाती म्हणजे कोथ, घोळ... ह्या होत.’ - महासागर १५३. २. (वै.) शरीरावयव कुजणे, सडणे. [सं.]
कोथ न. (शाप.) सडणे; कुजणे. [सं. कुथ् = कुजणे]
कोथरा   पहा : कोतरा : ‘महीकाठी कोथरे भारी आणि अवघड ठिकाण पाहून वाटा रोवून बसले आहेत.’ - पेद ३६·२५५.
कोथळ पु. शरीर, डोके नसलेले धड : ‘बाण लागोनिया चरणीं । कोथळ उलंडति धरणी ।’ - मुआदि ३२·५३.
कोथळा पु. १. मोठे पोते; थैला (धान्याचा, दारूचा) : ‘माझ्या हातांतली चूड इथल्या कोथळ्याला लावली की पुरे!’ - सूर्योदय १७६. २. मोठा माणग्याचा कणगा, पालटे (धान्य ठेवण्याचे); मध्ये रुंद व वर निमुळते, सामान्यतः एका प्रकारच्या बरणीसारखे, धान्य वगैरे ठेवण्यासाठी केलेले मातीचे भांडे : ‘जैसें धान्यें कोथळेयामध्यें साटविती ।’ - ऋ ७५. ३. पोट (पक्वाशय); पोटातील कोठा; पोटातील कोठ्याभोवतालचे मांसाचे आवरण. ४. शरीरातील कोणतीही पिशवी; कोश. जसे :- अन्नाचा कोथळा; मूत्राचा कोथळा. ५. भोत; (उशीची) खोळ; अभ्रा. ६. जनावरे विताना बाहेर पडणारी आतडी, गुह्यभाग.
कोथळी स्त्री. १. (मुंबई) ६ मणाची गोणी; ६७२० सुरती भारांचे वजन. २. थैली. ३. लहान कोथळा; रांजण; मातीची कणगी; लहान पोते. इतर बहुतेक अर्थ कोथळ्याप्रमाणे. ४. हावरी अथवा तिळाच्या झाडांची गंजी (व.) ५. महालक्ष्मीचा मुखवटा बसविण्याकरिता केलेली मातीची वाटोळी व पोकळ उंच बैठक; खापराचे धड. (व. ना.)
कोथळे   शस्त्रसमूह : ‘माथे भरत्यांति कोथळी । घाई लहुडिचां ।’ - शिव ९६९.
कोथंबरी स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथिबरी स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथंबिरी स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथिबिरी स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथंबीर स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथिबीर स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथमीर स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथरीब स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथुंबिरी स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथुंबुरी स्त्री १. धन्याचे रोप. हे उगवून कोथिंबीर व्हायला १५ दिवस लागतात. कोथिंबीर कोवळी असताना तिची पाने व देठ भाजीपाल्यात घालतात. याचा एक विशेष स्वाद असतो. धने मसाल्याच्या उपयोगी आहेत. २. धने : ‘लसुण मिरची कोथुंबिरी । अवघा माझा जाला हरी I’ - सावता -३५ [सं. कुस्तुंबरी]
कोथंबरी देवी   देवीच्या रोगाचा एक प्रकार.
कोथंबरीबाळी स्त्री. कानात घालायच्या बाळ्यांचा एक प्रकार. याला कोथिंबिरीच्या दाण्याच्या आकाराचे मोत्यांचे घोस जोडलेले असतात : ‘कोथिंबिरी टोपण घोंसबाळ्या ।’ - सारुह ६·२४.
कोथंबरी भात   भाता (साळी)ची एक जात. (को. कु.)
कोथा पु. पाणी काढण्याच्या लाठीच्या कोळंब्याची काठी; ओकतीची काठी (कु.) पहा : कोतो
कोथामेथा पु. १. पहा : कोथेमेथे. २. समुच्चयार्थी किरकोळ धान्य.